رساله طراحی مجتمع فرهنگی و آموزشی توانبخشی کم بینایان و نابینایان
بخشی از مطلب بینایی حسی است که به ما اجازه می دهد ببینیم. ما برای دیدن از چشم ها استفاده می کنیم و این عضو مانند دوربین عمل می کند. تصاویر به داخل چشم های ما می آیند و از طریق رشته های عصبی به مغز می روند. بعضی از حیوانات مانند عقاب چشم های قوی تری نسبت به ما انسان ها دارند و حیوانات دیگری مثل گربه حتی می توانند در تاریکی هم به خوبی ببینند. بعضی وقت ها ما نمی توانیم به خاطر ضعیف شدن چشم هایمان به خوبی ببینیم اما جای نگرانی نیست و برای برطرف شدن این مشکل می توانیم از عینک استفاده کنیم.بچه های خوب باید بدانند که تماشای زیاد و از فاصله نزدیک تلویزیون برای چشم ها خیلی ضرر دارد.ما باید بهداشت را در مورد چشم های خود هم رعایت کنیم یعنی دست های آلوده را به چشم ها نمالیم، بعد از مدت مطالعه، کار کردن با رایانه و تماشای تلویزیون به چشم های خود استراحت بدهیم و خواب کافی و تغذیه مناسب داشته باشیم.استفاده از عینک های آفتابی مناسب هم به ما کمک می کند تا نور شدید آفتاب در فصل تابستان یا نوری که از روی برف ها در فصل زمستان منعکس می شود، چشم ها را اذیت نکند.کار خیلی خوبی است اگر ما سعی کنیم در مورد اعضای مختلف بدن خود اطلاعاتی به دست بیاوریم و بهتر از قبل مراقب سلامتی و بهداشت خود باشیم.
نابینایی در جهان سوم متأسفانه در کشورهای جهان سوم که سلطه سالها استعمار و استثمار آنان را از قافله پیشرفت تمدن عقب نگاهداشته درصد نابینایان بعلت فقدان بهداشت عمومی، سوء تغذیه، عدم رعایت مسائل ایمنی در کار، بی اطلاعی از مسائل بهداشتی چشم و غیره. بسیار بالا و نگران کننده است. این در جائیست که نقد علمی و مالی دولتها اجازه ایجاد سازمانهای رفاهی و انجام تحقیقات علمی در زمینه رفاه نابینایان را نمی دهد درواقع کشورهای جهان سوم با کمترین امکانات توانبخشی تعداد قابل ملاحظه ای نابینایی محروم از شغل، خانواده وامکانات آموزشی دارد که وضع آنها وخیم تر می شود.
بیان مسئله نابینایی فاجعه نیست بلکه پدیده ای است بس کهن که قدمت آن را نمیتوان با پیدایش بشر همزاد وهمزمان دانست. با این عارضه و اتفاق باید به درستی روبرو شد. با قبول واقعیت آن را از طریق صحیح، سعی در برطرف کردن مشکلات آن تلاش کرد. با وجودی که نابینایی از نظرگذراندن زندگی صحیح وسالم فرد در موارد خاصی کمتر از بسیاری از معلولیتهای دیگر محدودیت ایجاد می کند مردم و جامعه نسبت به آن حساسیت بیشتری دارند و گاه نسبت به این گروه ترحم نابجایی از دیگران سر می زند. شاید به دلیل این است که اولاً نابینایی قابل دیدن است و نقصی ظاهری است در حالی که مثلاً ناشنوایی و معلولیتی به ظاهر پنهان است وشخص ناشنوا از نظر ظاهر، فردی سالم جلوه می کند دوم اینکه هر کسی قادر است د رتاریکی یا با بستن چشم خود دنیای نابینایی را حس کند در حالی که کسی قادر نیست گوش خود را ببندد و دنیای سخت شنوایی را لمس نماید. دلیل دیگر شادیوجود وسایل کمکی مخصوص نابینایان باشد مانند عصای سفید، عینک سیاه، یا سگ راهنما که همگی نقص این گروه را بزرگتر جلوه گر می سازند و بهتر در معرض دید دیگران قرار میدهند و دنیای آنان را یادآور می گردند.( پاکزاد 76، 292) کودکان نابینا بعنوان عقب افتاده یا معلول و یا غالباً استثنایی می نامند. اینگونه کودکان برای اینکه امکان نیل به هدفهای آموزشی را داشته باشند به راهنمایی ویژه، کمکهای فنی، تربیت های خاص در مدارس و برنامه هایی که برای آنها تهیه شده است نیاز دارند. پیروزی بر مشکلات و کامیابی در این امر مستلزم پشتیبانی مؤثر جامعه از برنامه آموزش و پرورش استثنایی است نخستین وظیفه جامعه در این زمینه بدون شک آن است که برای یک جامعه آموزش استثنایی، امکانات و تسهیلاتی فراهم کند. برای آنهکه آموزش ا ستثنایی مشاکت موثر مردم را برانگیزد باید آنان به ضرورت و ارزش این آموزش پی ببرند و به فایده و اثر آن اطمینان حاصل کنند. درواقع آموزش استثنایی که هدفش آماده ساختن کودکان برای زندگی اجتماعی است باید در محیط مساعد و مناسبی گسترش یابد و این آموزش هنگامی می تواند قرین کامیابی گردد که جامعه اهمیت پذیرفتن معلولان خود به قدر کافی واقف باشند و در رفتار نسبت بدانان رشد خود را نشان بدهد از اینرو باید از همه وسایل ارتباط جمعی مانند مطبوعات، رادیو و تلویزیون کنفرانس ها و غیره بر آموزش و روش ساختن طرز فکر جامعه استفاده کرد. درصدد تقریباً چشمگیر نابینایان در کشورهای مختلف دنیا و احساس نیاز به تأمین رفاه معنوی و مادی آنان و لزوم انجام اقداماتی بمنظور هرچه بیشتر کاستن از عوارض اجتماعی و فردی نابینایان تا حدی که بتوان شخص نابینا را به صورت عضوی فعال، اجتماعی و متکی به خو و غیر متروی بار آورد. سازمانهای دولتی، خصوصی، محققین، کارشناسان، دست اندرکاران را بر آن داشته است تا توجه به وضع نابینایان را بعنوان لزوم عینی اجتماعی بپذیرد و درصدد یافتن راه حل های علمی معقول و مناسب برآیند به همین علت در بسیاری از کشور های دنیا تحقیقات دامنه داری در این زمینه انجام گرفته و سرمایه گذاریهای وسیعی برای بهبود وضع نابینایان و آموزش آنان بریا مواجهه با وضع جدید و گماردن آنان در مشاغل مناسب بعمل آمده است. با توجه به ارقام چشمگیر تعداد نابینایان در کشور مسائل مربوط به آنها کمتر مورد توجه جدی قرار گرفته است و تحقیقات محدودی دراین زمینه انجام شده است در حالی که آرزوی کودک نابینا و بطورکلی معلول و جود نداشته باشد آرزوی کاذب است زیرا برغم پیشرفتهای مداوم و جدی در زمینه علوم بویژه چشم پزشکی باز هر ساله تعدادقابل ملاحظه ای کودک نابینا پا به عرصه حیات می گذارند و یا به علت فقر غذایی و بهداشتی و نبود امکانات اولیه زندگی همه ساله تعداد زیادی از کودکان بینایی خود را از دست می دهند و این در حالی است از ابتدائی ترین امکانات توانبخشی و آموزشی و حرفه ای، اجتماعی محرومند. اهداف تحقیق 1- بررسی مسائل و مشکلاتی که کودکان و نوجوانان نابینا را از جذب آموزش کافی و حصول تطابق اجتماعی لازم باز می دارند. 2- شناسایی مشکلات و مسائلی که دانش آموزان در این مدارس و خانه و اجتماع با آنها مواجه هستند که مانع رشد و شکوفایی شخصیت آنها می گردد. 3- یافتن راه حلهایی که میزان اینگونه مسائل و مشکلات را تقلیل دهد و در اجتماعی تر ساختن کودکان و نوجوانان نابینا مؤثر باشد. اهمیت موضوع مورد بررسی اهمیت موضوع مورد بررسی در نظر داشتن مسائل نابینایان که از جمله زمینه های است که کمتر مورد توجه جدی قرار گرفته، آرزوی اینکه کودک نابینا یا هر فرد نابینایی وجود نداشته باشد آرزوی کاذب است زیرا به زعم پیشرفتهای مداوم و جدی در زمینه علوم، بویژه چشم پزشکی باز هر ساله تعداد قابل ملاحظه ای کودک نابینا باقی می گذارد و یا به علت فقر غذایی و بهداشتی ونبود امکانانت اولیه زندگی، هرساله تعداد زیادی از کودکان بینایی خود را از دست می دهند و این در حالی است که از ابتدایی ترین امکانات توانبخشی، آموزشی و حرفه ای و اجتماعی محرومند.(درویار ریچارد، 1368، ص 1) و.....
فهرست مطالب Contents تقدیم به : 3 سپاسگزاری : 3 هیئت داوران 4 فهرست مطالب 5 چکیده 7 نابینا کیست و تاریخچه آموزش و پرورش نابینایان. 8 مقدمه 9 نابینا کیست و درجه بندی نابینایی 9 شیوه ها برای افراد مشکل دار بینایی 12 تاریخچه آموزش و پرورش در ایران برای نابینایان 15 فصل اول 20 جستاری در عالم نابینایان 20 1-1حس بینایی 21 نابینایی در جهان سوم 22 بیان مسئله 22 اهداف تحقیق 25 اهمیت موضوع مورد بررسی 26 حس بینایی 32 مشمیه: 32 جسم مژگانی(corpus cilliaris 33 خطا های انکساری چشم 33 شبکیه(Retina): 34 مقایسه دو حس بینایی و شنوایی 35 نابینایی و معلولیت بینایی 41 کم بینایی: 43 تعریف نابینایی: 50 کاتاراکت 51 تراخم 52 جذام 53 اونکوسرکیازیس 53 گزروفتالمی 53 نابینایی چیست؟ 56 درمان نابینایی 75 نابینایی و معلولیت بینایی 75 علل نابینایی 85 فصل دوم 91 تاریخچه توجه به نابینایان 91 تاریخچه آموزش استثنایی جهان و ایران 101 تاریخچه آموزش وپرورش نابینایان درایران 106 تعلیم و تربیت نابینایان 106 تاسیس مدارس خاص نابینایان 107 دلیل بالا بودن توانایی حس لامسه افراد نابینا 111 تاثیر موسیقی درمانی در کودکان نابینا 113 ابزارها و راهکارهایی جهت آموزش الکترونیک نابینایان 123 2-4-وسایل توانبخشی نابینایان 127 : معرفی عصای سفید نابینایان 127 معرفی وسایل کمک آموزشی نابینایان 131 فصل سوم 134 نابینایان و مسائل محیطی و شهرسازی 134 نمونه های موردی 143 مجتمع نابینایان شهید محبی 143 امکانات 143 4-2. مدرسه نابینایان باغچه بان شیراز 151 نقاط ضعف طرح 151 نقاط ضعف طرح 154 فصل سوم 155 ( مطالعات اقلیمی و نمونه های دوره ای ) 155 2-1- تاریخچه شیراز و محدوده طرح 155 2-2- سیر تحولات تاریخی شهر شیراز در ادوار مختلف 159 شیراز پس از اسلام 160 دوره اموی 161 شیراز در دوره صفاریان و دیلمیان 161 آل بویه (448-321 هـ. ش) 163 سلجوقیان (527-435هـ . ق) 165 اتابکان فارس ( 643-527 هـ. ش 165 دوره ایلخانیان مغول ، گورکانیان و آل قویونلوها : 168 آل اینجو ( 731-703 هـ . ش 169 آل مظفر (847-731هـ . ش) 170 صفویه (1102-882 هـ . ش ) 171 افغانها و افشاریه (1146-1046 هـ . ش 173 قاجاریه (1299-11171 هـ . ش) 177 پهلوی (1357-1299 هـ . ش 185 بررسی وضعیت کلی شهر شیراز 196 4-1- بررسی وضعیت فرهنگی شهر شیراز 197 4-1-1- وجه تسمیه شیراز 201 4-1-2- القاب شیراز 203 4-2- بررسی وضعیت اقتصادی شهر شیراز 206 4-3-بررسی وضعیت اجتماعی شهر شیراز 208 4-4- بررسی موقعیت جغرافیایی شیراز 209 4-5- بررسی اقلیمی منطقه : 211 4-5-1- بررسی پوشش گیاهی شیراز 212 شکل4-1 باغ ارم 213 الف- دما 215 ب-رطوبت نسبی 216 ج-تابش خورشید 217 4-5-3- منطقه آسایش 220 4-5-4- تاثیر عوامل اقلیمی بر معماری و شکل گیری بافت شهری شیراز 223 فصل چهارم 225 مبانی نظری معماری 225 - معمار 225 معمار در جایگاه افراد گوناگون 227 الف ) معمار در جایگاه معمار و منتقد. 227 ب) معمار در جایگاه مدیران شهر 227 ج) معمار در جایگاه بهره وران از فضا 228 - اندیشه ( تشبیه ) های معمارانه : 228 معماری و اندیشه 230 اندیشه های معماری 232 فصل پنجم 235 5-1 تدوین برنامه فیزیکی: 235 5-2 زیبا شناختی فضا 236 5- 3 کانسپت، مرکز گفتگو: 238 5-4 چرا مرکز گفتگو؟ 241 5-5 بخش های اصلی پروژه و لیست فضاهای آن: 244 5-5-1-. بخش آموزشی، پژوهش و کلینیک (برای نابینایان) 245 5-5-1-1 کلاس ها 245 5-5-1-2 کارگاه ها 247 5-5-1-3 آزمایشگاه (پژوهش) 248 5-6-3-ج) فضای گفتار درمانی: 250 5-6-6-چ) فضای مخصوص آموزش افراد چند معلولیتی با نقض بینایی و افراد دارای کاشت حلزونی گوش. 251 5-7ج) فضای انتظار 252 5-8- کتابخانه 252 5-9 بخش آشنایی با دنیای نابینایی 253 5-9-1- نمایشگاه هنر نابینا 254 5-9-2-باغچه 4 فصل 255 5-9-3- کافی نت: 256 5-9-4- آزمایشگاه صدای چندحسی (the multisensory sounel LAB) 256 5-9-5-غرفه های فروش محصولات کارگاه ها 257 5-10- بخش گفتمان(گفتگو) 258 5-10-1- لابی اصلی مجموعه 258 5-10-2-آمفی تئاتر طراحی شده مخصوص افراد نابینا 259 جایگاه تماشاگران و تنظیم زوایای دید : 260 5-10-3-رستوران با میزبانی نابینا: 268 5-11- بخش اداری مجموعه 269 5-11-1-مدیریت 269 5-11-3- کنفرانس 270 5-11-4-امور اداری 270 5-11-5-اتاق استراحت مربیان و متخصصین 271 5-11-6 آبدارخانه 271 5-11-7 سرویس های بخش اداری 272 5-12- بخش خدماتی 272 5-12-1 نگهبانی و اطلاعات 273 5-12-2 سرویس های بهداشتی 273 5-12-3 انبارها 274 5-12-4 پارکینگ ها 274 فصل ششم 275 مکان یابی سایت و تحلیل سایت 275 6-1-معرفی استان فارس 275 6-1-3- مطالعات اقلیمی: 276 6-1-4جهت بادهای غالب و بادهای محلی: 277 6-1-4-1-الف) بادهای شمالی: 277 6-1-4-2-ب) بادهای غربی: 278 6-1-4-3-پ) توده های هوای جنوبی: 278 6-1-4-4-ت) بادهای محلی: 278 6-1-5جریان توده های هوا: 278 6-2 بررسی مطالعات اجتماعی و فرهنگی 279 6-3-نرخ رشد. 280 6-4- هرم سنی 281 6-5-جانمایی پروژه در شهر شیراز 283 6-5-1-دسترسی: 283 6-5-3-همجواری ها: 284 6-5-4-قابلیت گسترش: 285 6-5-5-تنوع بصری: 285 6-6-پتانسیل های اجتماعی بستر 285 6-7-جمع مطالب و تعیین نوع بستر 286 6-8-نقد و بررسی آلترناتیوهای مکان یابی بستر 287 6-8-1-الف) باغات حاشیه بلوار چمران: 287 محاسن حاشیه چمران: 287 معایب حاشیه چمران: 288 6-8-2-ب) سایت جنوبی پارک آزادی (پارک شهر) 289 معایب فضا: 290 فصل هفتم 290 معرفی طرح 290 7-2-ایده اصلی طرح 291 7-3-ایده انتخابی 293 7-4-آرایش فضای مثلثی به عنوان یک مدل طراحی بنیادی برای اجتماع افراد نابینا 293 7-4-1-الف) اصل (openess) بودن 294 7-4-2-ب) اصل نور:(light) 295 7-4-3-ج) اصل ترکیب (composition) 295 7-4-5-د) اصل فرم 296 7-4-6-هـ) اصل متریال(materialiy) 296 7-5-چند نکته مهم در رابطه با طراحی 297 7-6 - جانمایی پروژه در سایت 298 7-7- سازه پروژه 298 7-8-معرفی تاسیسات 299 فهرست منابع فارسی 300 فهرست منابع غیرفارسی 302
کلمات کلیدی مرتبط: رساله طراحی مجتمع ,فرهنگی و آموزشی ,توانبخشی کم بینایان ,نابینایان ,مزکز نابینایان ,معماری نابینایان ,رساله نابینا ,پایان نامه نابینایان ,مرکز توانبخشی نابینایان ,مرکز آموزش نابینایان ,مرکز فرهنگی و آموزشی توانبخشی نابینایان و کم بینایان ,پاورپوینت مرکز آموزشی ,مجتمع نابینایان ,مجموعه معماری ,پای,